หมู่บ้านกระชายป่าเพื่อการท่องเที่ยวสีเขียว
บ้านปางสีเสียด หมู่6
ผล : อธิบายผลผลิตที่ได้จากการดำเนินโครงการ ผลผลิตตามข้อเสนอโครงการ : ผลผลิต 1. จำนวนผู้เข้าร่วมกิจกรรมโครงการ จำนวน 50 คน 2. จำนวนฐานข้อมูลทรัพยากรสมุนไพรในพื้นที่ จำนวน 1 ฐานข้อมูล 3. จำนวนแปลงสาธิตและศูนย์เรียนรู้การเพาะปลูกและแปรรูปสมุนไพร ไม่น้อยกว่า 1 แห่ง 4. ผลิตภัณฑ์จากกระชายป่าได้รับการพัฒนาใหม่ ไม่น้อยกว่า 2 ผลิตภัณฑ์ 5. จำนวนข้อมูลโภชนาการผลิตภัณฑ์ใหม่ ไม่น้อยกว่า 2 ข้อมูล 6. จำนวนเทคโนโลยีที่ถ่ายทอดให้กับกลุ่มเป้าหมาย 5 เทคโนโลยี 7. จำนวนต้นแบบบรรจุภัณฑ์และฉลากเชิงพาณิชย์ เพื่อส่งเสริมการขาย ไม่น้อยกว่า 2 แบบ
ผล : ผลลัพธ์ 1. ร้อยละเกษตรกรต้นแบบมีทักษะการเพาะปลูกและการอนุรักษ์พันธุ์เพิ่มขึ้น ไม่น้อยกว่า 10 คน 2. จำนวนผลิตภัณฑ์จากกระชายป่าที่ผ่านการรับรองมาตรฐาน อย. 2 ผลิตภัณฑ์ 3. ชุมชนมีระบบโครงสร้างการบริหารจัดการด้าน วทน. 1 ระบบ 4. จำนวนกิจกรรมที่นำ วทน. มาประยุกต์ใช้ 5 กิจกรรม
ผล : ผลกระทบ 1. เกิดอาชีพใหม่จากการเพาะปลูกและแปรรูปกระชายป่า 2. รายได้เพิ่มจากผลิตภัณฑ์สมุนไพรและกิจกรรมท่องเที่ยวเชิงเรียนรู้ 3. เพิ่มศักยภาพการแข่งขันของผลิตภัณฑ์ชุมชน 4. ลดการพึ่งพารายได้จากเกษตรเชิงเดี่ยว ตัวชี้วัด ผลกระทบด้านเศรษฐกิจ 1. รายได้เฉลี่ยของครัวเรือนเพิ่มขึ้น ไม่น้อยกว่าร้อยละ 10/ปี 2. มูลค่าผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่จำหน่ายได้ ไม่น้อยกว่า 100,000 บาท/ปี 3. มูลค่าทางเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นจากการดำเนินโครงการเทียบกับงบประมาณที่ได้รับ ไม่น้อยกว่า 1.77 เท่า (B/C ratio >1) ตัวชี้วัด ผลกระทบด้านสังคม 1. จำนวนผู้ได้รับการจ้างงานเพิ่มขึ้น 2 คน 2. จำนวนอาชีพใหม่ของคนในชุมชน 2 อาชีพ ตัวชี้วัดด้านสิ่งแวดล้อม 1. พื้นที่ปลูกสมุนไพร/กระชายป่าเพิ่มขึ้น 5 ไร่ 2. คุณภาพดินและน้ำในแปลงสาธิตดีขึ้นตามค่ามาตรฐาน
รายงานความก้าวหน้า
| ไตรมาส | ผลการดำเนินงาน | งบประมาณที่ใช้ | ผู้รับบริการ | ||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
4 [6044] |
กิจกรรม หมู่บ้านกระชายป่าเพื่อการท่องเที่ยวสีเขียว ตารางที่ 1โครงสร้างพื้นที่เพื่อการบริหารจัดการและการท่องเที่ยวเชิงนิเวศน์
รายงานโดย นางสาวศศิภา ชุมภูธิมา วันที่รายงาน 29/09/2569 [6044] |
22000 | 50 | ||||||||||||||||||||||||||||
|
4 [6045] |
กิจกรรม หมู่บ้านกระชายป่าเพื่อการท่องเที่ยวสีเขียว
3. การพัฒนาแปลงสาธิตกระชายดอย แปลงสาธิตกระชายดอยควรได้รับการพัฒนาให้เป็นแหล่งเรียนรู้ระบบนิเวศเกษตร ไม่ใช่เพียงแปลงแสดงผลผลิต โดยควรนำเสนอความสัมพันธ์ระหว่างพืช ดิน น้ำ จุลินทรีย์ แมลง และการจัดการของเกษตรกร รวมทั้งแสดงแนวทางลดการใช้สารเคมี การใช้ปุ๋ยอินทรีย์ การคลุมดิน การปลูกพืชหมุนเวียน และการจัดการเศษเหลือจากแปลง ภายในแปลงควรจัดทางเดินที่ชัดเจน มีป้ายแสดงชื่อพืช ช่วงเวลาปลูก อายุการเก็บเกี่ยว ส่วนที่ใช้ และบทบาทของพืชแต่ละชนิดต่อระบบนิเวศ กิจกรรมทดลองปลูกหรือเก็บเกี่ยวควรดำเนินการในพื้นที่ที่จัดไว้โดยเฉพาะ เพื่อไม่ให้กระทบต่อแปลงผลิตและหัวพันธุ์ที่ใช้สำหรับฤดูกาลถัดไป ควรติดตามข้อมูลปริมาณผลผลิต สุขภาพดิน การใช้น้ำ การเกิดโรคและแมลง รวมถึงอัตราการรอดของพืชที่ปลูกทดแทน เพื่อใช้เป็นหลักฐานในการปรับปรุงการจัดการแปลงและถ่ายทอดความรู้แก่ ผู้มาเยือน 4. การพัฒนาศูนย์เรียนรู้การเพาะปลูกและแปรรูปสมุนไพร ศูนย์เรียนรู้ควรทำหน้าที่เป็นศูนย์กลางการสื่อความหมายเกี่ยวกับทรัพยากรสมุนไพรและระบบนิเวศของชุมชน ภายในศูนย์อาจจัดแสดงประวัติหมู่บ้าน ความเป็นมาของกระชายดอย แผนที่ทรัพยากร ตัวอย่างพืชสมุนไพร ระบบการเพาะปลูก ผลิตภัณฑ์แปรรูป และแนวทางอนุรักษ์ทรัพยากร ฐานเรียนรู้ที่เหมาะสม ได้แก่
การใช้ QR Code สามารถช่วยเชื่อมโยงป้ายพรรณไม้กับฐานข้อมูลดิจิทัลได้ แต่ข้อมูลต้องผ่านการตรวจสอบก่อนเผยแพร่ โดยเฉพาะชื่อวิทยาศาสตร์ ส่วนที่ใช้ ความเป็นพิษ และข้อควรระวัง ส่วนพิกัดของพืชหายากไม่ควรเปิดเผยต่อสาธารณะในระดับที่สามารถเข้าถึงต้นพืชได้โดยตรง 5. การออกแบบเส้นทางท่องเที่ยวเชิงนิเวศ เส้นทางท่องเที่ยวควรออกแบบเป็นวงรอบ โดยเริ่มและสิ้นสุดที่ศูนย์เรียนรู้ เพื่อให้สะดวกต่อการลงทะเบียน การควบคุมจำนวนผู้เข้าชม และการประเมินผลหลังจบกิจกรรม ตัวอย่างลำดับเส้นทาง ได้แก่
สามารถพัฒนาโปรแกรมหลายรูปแบบ เช่น เส้นทางสั้น 1-2 ชั่วโมงสำหรับนักท่องเที่ยวทั่วไป โปรแกรมครึ่งวันสำหรับนักเรียนและครอบครัว และโปรแกรมหนึ่งวันสำหรับกลุ่มศึกษาดูงาน แต่ละโปรแกรมควรกำหนดจำนวนผู้เข้าร่วม ระยะเวลา จุดพัก และผู้รับผิดชอบอย่างชัดเจน 6. การเดินทางท่องเที่ยวภายในชุมชน แนวทางการเดินทางภายในพื้นที่ควรเน้นการเดินเท้าและการใช้จักรยานในเส้นทางที่ปลอดภัยและเหมาะสมกับสภาพภูมิประเทศ รถยนต์หรือรถโดยสารควรจอดบริเวณจุดต้อนรับ แล้วใช้การเดินหรือยานพาหนะของชุมชนในการเชื่อมต่อฐานเรียนรู้ วิธีดังกล่าวช่วยลดมลพิษ เสียงรบกวน และความหนาแน่นของรถในพื้นที่ชุมชน ก่อนกำหนดเส้นทางจักรยาน ควรสำรวจความกว้างของถนน ความลาดชัน จุดตัดกับรถยนต์ สภาพพื้นผิว ร่มเงา และจุดพัก หากเส้นทางมีความลาดชันหรือไม่เหมาะกับผู้สูงอายุ ควรจัดทางเลือกอื่น ไม่ควรนำแนวคิดการใช้จักรยานมาใช้โดยไม่ประเมินความปลอดภัยของพื้นที่จริง 7. การพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ การท่องเที่ยวเชิงนิเวศของหมู่บ้านกระชายดอยควรพัฒนาจากจุดแข็งที่ชุมชนมีอยู่จริง ได้แก่ สมุนไพร อาหารท้องถิ่น วัตถุดิบจากแปลงปลอดภัย สภาพแวดล้อมที่สงบ และภูมิปัญญาการดูแลสุขภาพ กิจกรรมที่สามารถพัฒนาได้ เช่น การเดินเรียนรู้สมุนไพร การฝึกหายใจหรือสมาธิในพื้นที่ธรรมชาติ การทำอาหารจากวัตถุดิบท้องถิ่น และกิจกรรมเรียนรู้การแปรรูปสมุนไพรอย่างง่าย หากจะให้บริการนวดแผนไทย สปาสมุนไพร หรือกิจกรรมบำบัด ต้องดำเนินการโดยผู้ที่มีคุณสมบัติและเป็นไปตามข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง ไม่ควรใช้คำว่า “บำบัด” หรือ “รักษา” หากกิจกรรมนั้นเป็นเพียงกิจกรรมเพื่อการผ่อนคลาย ส่วนอาหารและเครื่องดื่มสมุนไพรควรมีสูตรมาตรฐาน ระบุส่วนประกอบ กลุ่มเสี่ยง และข้อควรระวังอย่างเหมาะสม การพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพควรมุ่งสร้างประสบการณ์ที่ช่วยส่งเสริมสุขภาวะ ไม่ใช่ การรับรองผลการรักษาโรค โดยเน้นความสงบ การเรียนรู้ การออกกำลังกายเบา อาหารที่เหมาะสม และการใช้เวลาอยู่กับธรรมชาติ 8. การบริหารจัดการร่วมของชุมชน เพื่อให้การดำเนินงานมีความต่อเนื่อง ควรจัดตั้งคณะทำงานบริหารจัดการหมู่บ้านกระชายดอยเพื่อการท่องเที่ยวสีเขียว โดยกำหนดบทบาทอย่างชัดเจน ได้แก่ ฝ่ายต้อนรับและประสานงาน ฝ่ายดูแลแปลงสาธิต ฝ่ายวิทยากรและฐานเรียนรู้ ฝ่ายอาหารและผลิตภัณฑ์ ฝ่ายสิ่งแวดล้อมและความปลอดภัย ฝ่ายประชาสัมพันธ์ และฝ่ายการเงิน ชุมชนควรกำหนดระบบจองล่วงหน้า จำนวนผู้เข้าร่วมสูงสุด อัตราค่าบริการ ค่าตอบแทนวิทยากร และสัดส่วนรายได้ที่นำเข้าสู่กองทุนอนุรักษ์หรือกองทุนพัฒนาศูนย์เรียนรู้ ระบบหมุนเวียนครัวเรือนเจ้าภาพและวิทยากรจะช่วยให้รายได้ไม่กระจุกตัวอยู่กับสมาชิกเพียงบางราย ควรมีการประชุมทบทวนผลการดำเนินงานเป็นระยะ โดยใช้ข้อมูลจำนวนนักท่องเที่ยว รายได้ ค่าใช้จ่าย ความพึงพอใจ ปริมาณขยะ เหตุการณ์ด้านความปลอดภัย และความคิดเห็นของคนในชุมชนประกอบการตัดสินใจ
รายงานโดย นางสาวศศิภา ชุมภูธิมา วันที่รายงาน 29/09/2569 [6045] |
25270 | 50 | ||||||||||||||||||||||||||||
|
4 [6046] |
กิจกรรม หมู่บ้านกระชายป่าเพื่อการท่องเที่ยวสีเขียว
ผู้รับบริการ : ชุมชน บ้านปางสีเสียด
รายงานโดย นางสาวศศิภา ชุมภูธิมา วันที่รายงาน 29/09/2569 [6046] |
30000 | 50 | ||||||||||||||||||||||||||||
|
4 [6047] |
กิจกรรม หมู่บ้านกระชายป่าเพื่อการท่องเที่ยวสีเขียว
ผู้รับบริการ : ชุมชน บ้านปางสีเสียด
รายงานโดย นางสาวศศิภา ชุมภูธิมา วันที่รายงาน 29/09/2569 [6047] |
24000 | 50 | ||||||||||||||||||||||||||||
|
4 [6048] |
กิจกรรม หมู่บ้านกระชายป่าเพื่อการท่องเที่ยวสีเขียว
ผู้รับบริการ : ชุมชน บ้านปางสีเสียด
รายงานโดย นางสาวศศิภา ชุมภูธิมา วันที่รายงาน 29/09/2569 [6048] |
85000 | 50 |